Sosyal medya platformlarının tasarımı uzun müddettir tartışma konusu. İçerik akışlarının kesintisiz devam etmesi, bildirimlerle daima geri çağırma ve şahsa nazaran teklifler, kullanıcıların ekranda kalma süresini artırabiliyor. Avrupa Birliği de bu etkiyi sadece bir tercih problemi olarak değil, güvenlik ve sıhhat boyutu olan bir risk olarak ele almaya yöneliyor. Bu yaklaşım, platformların çekirdek eser dizaynını direkt maksat alan ender örneklerden biri olarak görülüyor.
Dijital Hizmetler Yasası devrede
Yetkililer, Dijital Hizmetler Yasası kapsamında TikTok’un sistemik riskleri gereğince azaltmadığını savunuyor. Evrakta sonsuz kaydırma akışı, içerik tekliflerinin çalışma biçimi ve ekran mühletini sınırlayan araçların yetersizliği öne çıkıyor. Bu kapsamda platformdan sonsuz akışı devre dışı bırakacak seçenekler sunması, daha sert ekran mühleti müdahaleleri eklemesi ve teklif sisteminde değişiklikler yapması istenebilir.
Sıradaki adım ne
TikTok’un bulgulara cevap verme ve kanıtları inceleme hakkı bulunuyor. Süreç sonunda ikna edici bir savunma gelmezse şirket, global yıllık gelirinin yüzde 6’sına kadar para cezasıyla karşılaşabilir. Uzmanlar, kararın sırf TikTok’la sonlu kalmayabileceğini, emsal tasarım kalıpları nedeniyle öteki büyük platformlar için de emsal oluşturabileceğini kıymetlendiriyor. TikTok ise ön tespitleri reddediyor ve karara karşı tüm yolları kullanacağını belirtiyor.
Türkiye gündemiyle kesişiyor
Türkiye’de de çocukların dijital platformlardan korunmasına yönelik yeni bir düzenleme hazırlığı kamuoyuna yansıdı. Planlanan çerçevede, ebeveyn müsaadesi olsa bile 15 yaş altındaki çocukların toplumsal paylaşım sitelerinde hesap açamaması üzere sınırlamalar tartışılıyor. Bu başlık, AB’nin TikTok evrakıyla misal biçimde, tasarım ve kullanım alışkanlıklarının çocuklar üzerindeki tesirini regülasyon alanına taşıyan daha geniş bir eğilime işaret ediyor.
